Gut health: నిద్రలేమితో బాధపడుతున్నారా? మీ కడుపులో సమస్య ఉండొచ్చు!

Gut health: ఆధునిక జీవనశైలిలో నిద్రలేమి ఒక పెద్ద సమస్యగా మారింది. అయితే.. చాలామంది నిద్ర కోసం మందులు వాడుతుంటారు కానీ.. అసలు కారణం తమ జీర్ణవ్యవస్థలో ఉందని గుర్తించరు. ఆయుర్వేదం ప్రకారం.. మన జీర్ణకోశం కేవలం ఆహారాన్ని అరిగించుకోవడానికే కాదు, హార్మోన్ల సమతుల్యతకు కూడా కీలకం. కడుపులో గ్యాస్, అసిడిటీ లేదా మలబద్ధకం ఉన్నప్పుడు, అది నాడీ వ్యవస్థపై ఒత్తిడి తెచ్చి నిద్ర నాణ్యతను దెబ్బతీస్తుంది. గట్ హెల్త్‌ను మెరుగుపరుచుకోవడం ద్వారా సహజమైన నిద్రను ఎలా పొందాలో ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.

గట్, బ్రెయిన్ కనెక్షన్:
ఆయుర్వేదంలో ‘జఠరాగ్ని’ (జీర్ణ శక్తి) కి అత్యంత ప్రాముఖ్యత ఉంది. ఆధునిక విజ్ఞాన శాస్త్రం కూడా మన జీర్ణవ్యవస్థను ‘రెండవ మెదడు’ అని పిలుస్తుంది. మన శరీరంలో నిద్రకు కారణమయ్యే ‘సెరోటోనిన్’ అనే హార్మోన్ దాదాపు 90% వరకు పేగులలోనే ఉత్పత్తి అవుతుంది. జీర్ణక్రియ మందగించినప్పుడు లేదా పేగులలో ఇన్ఫ్లమేషన్ (మంట) ఉన్నప్పుడు, ఈ హార్మోన్ల ఉత్పత్తిలో అస్థిరత ఏర్పడుతుంది. ఫలితంగా మెదడు ప్రశాంతంగా ఉండక నిద్ర పట్టదు.

ఆమ దోషం, నిద్రలేమి:
మనం తిన్న ఆహారం సరిగ్గా అరగనప్పుడు శరీరంలో ‘ఆమ’ (విషతుల్య పదార్థాలు) పేరుకుపోతుంది. ఆయుర్వేద నిపుణుల ప్రకారం, ఈ ఆమ దోషం రక్తంలో కలిసి నాడీ వ్యవస్థను ప్రభావితం చేస్తుంది. రాత్రిపూట భారీ భోజనం చేయడం వల్ల జీర్ణ వ్యవస్థ దానిని అరిగించే పనిలో నిమగ్నమై ఉంటుంది. దీని వల్ల శరీర ఉష్ణోగ్రత పెరిగి, గాఢ నిద్రకు కావాల్సిన ‘మెలటోనిన్’ విడుదల తగ్గుతుంది.

ప్రభావితం చేసే అంశాలు:
మలబద్ధకం : పేగులు శుభ్రంగా లేకపోతే శరీరంలో ‘వాత దోషం’ పెరుగుతుంది. పెరిగిన వాతము మనసును చంచలం చేసి నిద్రకు దూరం చేస్తుంది.

అసిడిటీ, గ్యాస్: రాత్రిపూట కడుపులో మంట లేదా గ్యాస్ వల్ల నిద్ర మధ్యలో మెలకువ వస్తుంది. దీనినే ‘ఫ్రాగ్మెంటెడ్ స్లీప్’ అంటారు.

మైక్రోబయోమ్ సమతుల్యత: పేగులలో ఉండే మంచి బ్యాక్టీరియా మన మానసిక స్థితిని నియంత్రిస్తుంది. వీటి సంఖ్య తగ్గితే ఒత్తిడి హార్మోన్ అయిన ‘కార్టిసోల్’ పెరుగుతుంది. ఇది నిద్రను అడ్డుకుంటుంది.

ఆయుర్వేద నిపుణుల సూచనలు:
మితాహారం: సూర్యాస్తమయం తర్వాత తేలికపాటి ఆహారం తీసుకోవాలి. రాత్రి భోజనానికి, నిద్రకు మధ్య కనీసం 3 గంటల సమయం ఉండాలి.

త్రిఫల చూర్ణం: రాత్రి పడుకునే ముందు గోరు వెచ్చని నీటితో త్రిఫల చూర్ణం తీసుకోవడం వల్ల పేగులు శుభ్రపడతాయి. తద్వారా వాత దోషం తగ్గి నిద్ర బాగా పడుతుంది.

మసాలాలు తగ్గించాలి: అతిగా కారం, మసాలా ఉన్న ఆహారం పిత్త దోషాన్ని పెంచి నిద్రకు భంగం కలిగిస్తుంది.

పాలు, పసుపు: రాత్రి పడుకునే ముందు చిటికెడు పసుపు వేసిన పాలు తాగడం వల్ల జీర్ణక్రియ మెరుగుపడి, మెదడుకు ప్రశాంతత చేకూరుతుంది.

మీరు రాత్రిపూట పక్కపై అటు ఇటు దొర్లుతున్నారంటే, అది మీ మెదడు సమస్య మాత్రమే కాకపోవచ్చు, మీ కడుపులో జరుగుతున్న అలజడి కూడా కావచ్చు. జీర్ణ వ్యవస్థను ఆరోగ్యంగా ఉంచుకోవడం అంటే కేవలం గ్యాస్ సమస్యల నుంచి తప్పించుకోవడం కాదు. అది మీ మానసిక ఆరోగ్యానికి , సుఖ నిద్రకు పునాది. సరైన ఆహార నియమాలు పాటిస్తూ గట్ హెల్త్‌ను కాపాడుకుంటే, మందులు లేకుండానే హాయిగా నిద్రపోవచ్చు.